عبد الحسين شهيدى صالحى
175
تفسير و تفاسير شيعه ( فارسى )
826 ق ) فرزند جلال الدين عبد الله اسدى سيورى معروف به فاضل مقداد ، از شيوخ فقهاى اماميه . وى از شاگردان شهيد اول شيخ محمد بن مكى عاملى ( 734 - 786 ق ) است و از او روايت مىكند . تفسير كنز العرفان در يك جلد به زبان عربى و شيوهء استدلالى است و مؤلف با بهرهگيرى از روايات و احاديث ائمهء اطهار ( ع ) آيات احكام قرآن را گردآورده سپس به ترتيب كتابهاى فقهى ، آيات فقهى را مبسوط شرح مىكند و حكم آيه را بيان مىنمايد . نظم و شيوهء تدوين و تبويب اين تفسير روشى ابداعى از سوى او بوده است كه در ميان همهء تفسيرهاى فقه قرآن كريم اعم از تفسيرهاى اهل تشيع و اهل تسنن بىسابقه و بىنظير است . و نيز بسيارى از مؤلفان پس از وى از وى تقليد و پيروى كردهاند . همچنين اين تفسير از شهرت خاصى نزد فريقين عامه و خاصه برخوردار است . مفسر هنگام بيان حكم فقهى آيه به مذاهب اربعهء سنى متعرض مىگردد و موضوع اختلاف را ذكر نموده سپس از طريق عقل و روايات و اخبار و همچنين شأن نزول آيه ، احكام ساير مذاهب را رد كرده و رأى شيعهء اماميه را در مسئلهء مورد خلاف بيان مىكند . اين تفسير از مشهورترين كتب تفسير آيات الاحكام و از منابع فقهاى اماميه مىباشد . از اين تفسير بيست نسخه در كتابخانهء آستان قدس رضوى و هشت نسخه در كتابخانهء مرعشى قم كه كهنترين آن مورخه رمضان 979 ق موجود است . نخستين بار در سال 1313 ق چاپ سنگى گرديده و در سال 1343 ش در دو مجلد به تحقيق محمد باقر بهبودى در تهران تجديد طبع گرديد و مكررا افست شده است . منابع : الاعلام ، 7 / 282 ؛ امل الآمل ، 2 / 325 ؛ الذريعة ، 18 / 159 ؛ الضياء اللامع ، 138 ؛ فهرست الفبائى كتب خطى كتابخانهء آستان قدس ، 473 ؛ فهرست كتابخانهء مرعشى قم ، 1 / 105 ؛ فهرست كتابخانهء مدرسهء سپهسالار ، 1 / 86 ؛ معجم المطبوعات ، 2 / 1772 ؛ روضات الجنات ، 7 / 171 ؛ مؤلفين كتب چاپى فارسى